DIỄN ĐÀN VĂN NGHỆ
 
TRƯƠNG XUÂN HUY- "GỬI THƯƠNG NHỚ VỀ SÔNG"

Lê Ngọc Trác

 

 

 

 

Từ thủa thiếu niên, Trương Xuân Huy đã rời xa cây đa mái đình làng Vạn Mỹ bên dòng sông Vệ thân thương, định cư ở thành phố Đà Lạt. Sống ở thành phố ngàn hoa, Trương Xuân Huy dạy học và âm thầm đi vào cánh đồng thi ca.

Như những người làm vườn trên vùng cao nguyên Liang Bian, sau những ngày lao động trong sương sớm, gió núi mưa chiều, lòng reo vui khi thấy "vườn xanh quả đỏ" của mùa vui. Sau những tháng năm âm thầm sáng tác trên cánh đồng thi ca của riêng mình, Trương Xuân Huy đã gặt được những mùa vui. Chỉ trong 5 năm, từ năm 1993 đến năm 1998, Trương Xuân Huy đã xuất bản được 3 thi phẩm, gồm: Quê hương như nôi hồng; Xa như màu nhớ; Vườn xanh quả đỏ. Thơ Trương Xuân Huy còn được chọn đưa vào 20 tuyển tập thơ trong nước và nước ngoài. Khi nói về thơ Trương Xuân Huy, người yêu thương thường nhắc đến "Màu thu Đà Lạt""Đà Lạt chiều mưa tháng Năm" là những bài thơ tình của Trương Xuân Huy đã neo đậu trong lòng những người yêu thơ và yêu xứ sở Đà Lạt ngàn hoa.

Bên cạnh những bài thơ tình đầy thơ mộng, lãng đãng như mây trời Đà Lạt, đậm ngàn hoa sắc núi, chúng ta còn bắt gặp Trương Xuân Huy với những bài thơ nội dung thể hiện sự trải nghiệm sắc màu cuộc sống, những bể dâu của cuộc đời, bối cảnh xã hội đổi thay...

"Nhỏ đọc chuyện Tây Du

Muốn thành Tôn Hành Giả

Chưa tính chuyện đi tu

Bởi hồn hoa mắt lá.

 

Lớn đọc chuyện Tây Du

Đời đẩy xô nghiệt ngã

Hai tuyến bạn và thù

Mỗi bên đời một giá.

 

Giờ đọc chuyện Tây Du

Thấu nỗi tình thiên hạ

Mây mù và mây mù

Hốt nhiên tan biến cả.

 

Giờ với Ngô Thừa Ân

Tâm tình Tây Du Ký

Ôi cái thưở phân thân!

Ôi cái thời mộng mị!"

 

(Ba lần đọc chuyện Tây Du)

Thơ Trương Xuân Huy còn ẩn chứa những tình cảm, bắt người đọc phải nhiều suy nghĩ:

"Tình đau, đau một kiếp thôi

Nghĩa đau, đau đến luân hồi còn đau

Lạy Trời, lạy Đất, lạy nhau

Lạy hai con mắt nghìn sau ngùi ngùi".

 

(Lạy hai con mắt)

 

"Đôi mắt ai thắp lửa những tia nhìn

Đêm mất ngủ, chập chờn đôi mắt ấy

Tôi ước được mọi đêm dài thức vậy

Để mắt người thắp lửa mãi trong tôi".

 

(Đôi mắt)

Trương Xuân Huy viết nhiều thể loại thơ. Chúng tôi nhớ không lầm, Trương Xuân Huy còn  viết nhiều bài thơ tứ tuyệt (có lẽ đến gần 300 bài). Thơ tứ tuyệt của Trương Xuân Huy cô đọng, tính khái quát cao. Chỉ 4 câu thơ, Trương Xuân Huy đã nói lên được bi kịch của  cuộc đời Nguyễn Trãi - một nhà chính trị, một nhà văn lớn của đất nước:

 

"Quân sư cho Lê Lợi

Lưỡng triều là Quốc công

Đỉnh Côn Sơn lên tới

Gò hồng nhan thì không."

 

(Nguyễn Trãi)

Chúng ta còn bắt gặp chính tâm trạng của mình trong những bài thơ tuyệt cú của Trương Xuân Huy. Đây cũng là nỗi lòng của những người sống xa quê hương khi trở về miền cố thổ:

"Nửa trăm năm bỏ đi hoang

Đầu Xuân lão trở lại làng tìm xưa

Cụ bà ru cháu, ru trưa

Chợt ông khách hỏi, chào thưa. Giật mình."

 

(Tìm xưa)

Và chúng ta cũng gặp lại tâm sự của Hà Tri Chương, Vương Bột - những nhà thơ đời Đường của đất nước Trung Hoa xa xôi trong thơ của Trương Xuân Huy:

"Bốn thập niên dư sống xứ xa

Vàng thu lá rụng thăm quê nhà

Người xưa, cảnh cũ ôi thay đổi

Ngay cả người thân nhận chẳng ra."

 

(Người xưa cảnh cũ)

"Tiếu vấn xứ tầm hà xứ lai". Ôi, thương cảm biết bao cho nỗi lòng của người trở về cố thổ. Đây cũng là tâm trạng chung của nhiều người trong chúng ta khi trở về quê hương sau những năm dài xa cách.

Xa quê hương gần 60 năm nhưng trong lòng Trương Xuân Huy vẫn không nguôi nhớ về  Quảng Ngãi đất mẹ. Trong thơ của ông lúc nào cũng mang đầy hình ảnh thân thương của dòng sông Vệ, bờ xe nước, bụi dứa, nương dâu, cây đa mái đình và những đêm trăng quê nhà. Tất cả đã in sâu vào tâm hồn của những người sống xa quê với bao hoài cảm về một thời đã xa !...:

"Bài thơ này tôi viết gửi Quê Hương

Có dòng sông chảy ngang qua cầu sông Vệ

Như con rắn trườn mình ra bể

Đã sinh ra bao chuyện lở bồi

Bên kia cầu bạn thấy rõ làng tôi

Ngày thơ ấu bãi bồi xa tít tắp

Nửa thế kỷ bãi làng tôi bị cắp

Tôi xa quê khi sông chảy sát nhà.

 

Những vui buồn tuổi trẻ trôi qua

Lành với dữ theo về hai mùa nước

Giòng sông cho tôi tuổi thơ tắm mát

Những ngày xưa bờ bãi chửa thành sông

Bánh xe quay đưa nước ngược lên đồng

Con thuyền chở của nguồn xuôi ngọt mái

Bờ xe nước ngày xưa là bến đợi

Biết bây giờ bờ xe ấy về đâu?

 

Những đêm trăng thơ thẩn trên cầu

Tâm thức chảy theo gióng không trở lại

Những trưa hè dọc triền sông dứa dại

Cứa vào chân, ngai ngái một lần hương

Nước sông dâng mùa lũ ngập lên vườn

Con sông rộng dập dềnh lên bất chợt

Củi gỗ mục theo dòng hăm hở vớt

Triệu năm rồi lấn biển lũ phù sa.

 

Chuyện sông thơ giờ là chuyện xưa qua

Chút kỷ niệm chập chờn trong bộ nhớ

Tôi bỏ ruộng, bỏ sông về núi ở

Trở giấc khuya choàng dậy nẩy lòng thương.

 

Bài thơ này tôi viết gửi Quê Hương

Có giòng chảy ngang qua cầu sông Vệ

Sông quê ơi! Một ngày nào, có thể

Tôi chết rồi, thương vẫn gửi về sông".

 

(Viết tặng sông quê)

Thơ hay theo chúng tôi là những bài thơ chúng ta thấy tình cảm, hình ảnh của chính mình trong thơ. Ngày xưa, nhà thơ Lý Thương Ẩn đời Đường đã từng viết: "Tam niên dĩ chế tư hương lệ / Cánh nhập tân niên khủng bất câm" (Thương quê nén lệ ba năm / Sợ vào năm mới lệ thầm khó ngăn).

Ngày nay, Trương Xuân Huy đã thốt lên trong thơ:

" Sông quê ơi! Một ngày nào, có thể

Tôi chết rồi, thương vẫn gửi về sông".

"Thương nhớ gửi về sông" - sông về biển lớn, rồi trở về nguồn. Đây là tình cảm, đạo lý trong đời của chúng ta. Thương nhớ gửi về sông là tiếng lòng của những người con sống xa quê hương thương về cố thổ. Xin cám ơn nhà thơ Trương Xuân Huy đã nói hộ nỗi lòng của bao người trong chúng ta- những người con thân yêu của dòng sông Vệ sống tha hương


Lê Ngọc Trác

La Gi, tháng 4/2014

Nguồn: phongdiep.net

 

Các bài khác:
· NGÀY CÁ THÁNG TƯ KỂ THẬT VỀ TRỊNH CÔNG SƠN
· BỐN BÀI THƠ CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH LẦN ĐẦU ĐƯỢC CÔNG BỐ
· THANH THẢO VÀ CON NGỰA THƠ
· NGUYỄN TRỌNG TẠO CHỚP MẮT VỚI NGÀN NĂM
· GỬI THƯƠNG NHỚ VÀO SÔNG…
· THƠ ĐINH CƯỜNG NHỚ TRỊNH CÔNG SƠN
· CHÙM THƠ NGUYỄN ĐỨC PHÚ THỌ
· TRANG THƠ NHỚ TRỊNH
· CHIẾN TRANH QUA CẢM THỨC NỮ GIỚI
· THỰC HƯ CÂU CHUYỆN CAO BÁ QUÁT THAY ĐỔI CÂU ĐỐI VUA TỰ ĐỨC
· CHỦ NGHĨA HIỆN ĐẠI TRONG VĂN HỌC NGHỆ THUẬT BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU?
· CUỘC THI "NHỊP SỐNG MỚI TRONG THƠ" - CHƯA CÓ GIỌNG THƠ VƯỢT TRỘI
· TRỊNH CÔNG SƠN - XIN TẠ ƠN NGƯỜI
· THƠ ĐẠT GIẢI CỦA MAI AN NGUYỄN ANH TUẤN
· GIANG NAM - CHUYỆN BÂY GIỜ MỚI KỂ
· THƠ LÊ MIÊN CA
· KỲ VỌNG XUẤT HIỆN MỘT THẾ HỆ NHÀ VĂN MỚI
· CHÙM THƠ CỦA TRỊNH CÔNG LỘC
· THƠ NGUYỄN LƯƠNG NGỌC - NHỮNG CÁCH TÂN KHỞI ĐẦU
· MẸ TÔI – “BÀ NGUYỄN HUY TƯỞNG”

 

  
Gia đình Bích Khê